Từ đào tạo nhân lực đến đổi mới cách làm kinh doanh
Chuyển đổi số trong doanh nghiệp không chỉ nằm ở việc đầu tư phần mềm, thiết bị hay xây dựng các nền tảng quản lý. Yếu tố quyết định hiệu quả vẫn là con người – những người trực tiếp sử dụng công nghệ, khai thác dữ liệu và đưa ra quyết định trong quá trình sản xuất, kinh doanh.
Thực tế tại Đắk Lắk cho thấy, một số doanh nghiệp đã bắt đầu xem việc nâng cao năng lực số cho người lao động là nhiệm vụ thường xuyên, gắn với chiến lược phát triển dài hạn.
Tại Công ty TNHH MTV Xuất nhập khẩu 2-9 Đắk Lắk (Simexco Đắk Lắk), hoạt động đào tạo được đưa vào quy chế, kết nối với lộ trình chuyển đổi số trong quản trị và vận hành. Doanh nghiệp tổ chức đánh giá định kỳ năng lực công nghệ thông tin, ngoại ngữ của cán bộ, nhân viên theo các chuẩn MOS và TOEIC, qua đó từng bước chuẩn hóa kỹ năng làm việc trong môi trường hiện đại.
Đối với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xuất khẩu nông sản, yêu cầu này càng có ý nghĩa. Khả năng sử dụng công nghệ, ngoại ngữ và khai thác thông tin giúp đội ngũ nhân sự đáp ứng tốt hơn các hoạt động quản lý chuỗi cung ứng, kết nối đối tác và thực hiện những tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế.
Trong khi đó, Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Vương Thành Công duy trì hoạt động bồi dưỡng kiến thức cho người lao động theo từng quý. Nội dung đào tạo được thiết kế theo đặc thù công việc của các bộ phận, trong đó chú trọng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) vào truyền thông, lập kế hoạch kinh doanh và quản lý hoạt động.
Việc đưa AI vào công việc hằng ngày giúp nhân viên giảm bớt những thao tác thủ công, rút ngắn thời gian phân tích thị trường và xây dựng kế hoạch bán hàng. Qua đó, doanh nghiệp có thêm điều kiện chuẩn hóa quy trình, tiết kiệm chi phí và chủ động hơn trong tiếp cận khách hàng.
Những mô hình này cho thấy chuyển đổi số đang dần đi vào hoạt động thực chất, bắt đầu từ việc thay đổi năng lực của từng vị trí công việc. Công nghệ chỉ tạo ra giá trị khi người lao động hiểu cách sử dụng, biết khai thác dữ liệu và vận dụng phù hợp với yêu cầu sản xuất, kinh doanh.
Không để khoảng cách số trở thành điểm nghẽn của nông sản
Với một địa phương có thế mạnh về cà phê, hồ tiêu, sầu riêng và nhiều mặt hàng nông sản khác như Đắk Lắk, năng lực số của doanh nghiệp và người lao động có ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tham gia thị trường.
Tuy nhiên, quá trình ứng dụng công nghệ vẫn còn những khoảng trống. Hạ tầng số chưa đồng đều, phần lớn doanh nghiệp có quy mô vừa và nhỏ, trong khi nhiều hợp tác xã, hộ kinh doanh chưa khai thác hiệu quả các nền tảng số. Việc quản lý sản xuất, truy xuất nguồn gốc, tiếp cận khách hàng và sử dụng dữ liệu phục vụ hoạt động kinh doanh vẫn chưa được triển khai đồng bộ.
Điều này đặt ra yêu cầu không chỉ đầu tư hạ tầng, mà còn phải mở rộng đào tạo kỹ năng số đến những nhóm trực tiếp tham gia chuỗi giá trị nông sản. Nếu doanh nghiệp có công nghệ nhưng thiếu nhân lực vận hành, hoặc người sản xuất chưa biết khai thác các công cụ số, hiệu quả chuyển đổi sẽ khó đạt như kỳ vọng.
Định hướng phát triển kinh tế số giai đoạn 2026 – 2030 của tỉnh Đắk Lắk xác định dữ liệu số là một nguồn lực quan trọng, trí tuệ nhân tạo là công cụ phục vụ sản xuất và quản lý. Quá trình này được đặt trong mối liên hệ với mục tiêu tăng trưởng kinh tế, chuyển đổi xanh và bảo đảm an toàn thông tin, đồng thời hướng đến cả khu vực nông thôn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Theo Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Đắk Lắk Bùi Thanh Toàn, phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là hướng đi cần thiết để nâng cao năng lực cạnh tranh. Trong đó, doanh nghiệp chủ động đào tạo, bồi dưỡng năng lực số cho người lao động sẽ góp phần tháo gỡ một trong những điểm nghẽn của quá trình chuyển đổi số.
Đối với ngành hàng nông sản, yêu cầu này không dừng ở việc biết sử dụng các ứng dụng hay nền tảng trực tuyến. Người lao động cần có khả năng tiếp cận dữ liệu vùng nguyên liệu, quản lý quy trình sản xuất, thực hiện truy xuất nguồn gốc, phân tích nhu cầu thị trường và phối hợp với các đối tác trong chuỗi cung ứng.
Đây cũng là cơ sở để doanh nghiệp từng bước chuyển từ phương thức kinh doanh dựa nhiều vào kinh nghiệm sang quản trị bằng dữ liệu, nâng cao khả năng dự báo và thích ứng trước những biến động của thị trường.
Muốn nông sản Đắk Lắk gia tăng giá trị và mở rộng thị trường, bên cạnh chất lượng sản phẩm, năng lực quản trị và trình độ của đội ngũ nhân lực cần được quan tâm đúng mức. Khi kỹ năng số trở thành năng lực phổ biến trong doanh nghiệp, hợp tác xã và cả hoạt động sản xuất ở cơ sở, chuyển đổi số mới thực sự tạo ra giá trị cho nền kinh tế nông nghiệp.


